Parandalimi i sëmundjeve dhe higjiena e dhëmbëve

1. Çfarë është parandalimi i sëmundjeve orale dhe higjiena e dhëmbëve?

Parandalimi i sëmundjeve orale mund të përcaktohet si të gjitha metodat e kujdesit dentar që ndihmojnë në mirëmbajtjen e shëndetit oral.  Rëndësia e tij është e lehtë për t’u kuptuar, duke marrë parasysh që shumë mikroorganizma patogjenë hyjnë në trup përmes gojës. Dhëmbët dhe mishrat e shëndetshëm sigurojnë mbrojtje të fortë kundër shumë sëmundjeve.

Bëhet fjalë për një kombinim të kontrolleve dhe trajtimeve dentare, dhe higjienës personale të dhëmbëve të tilla si pastrimi i 

dhëmbëve dhe pastrimi i dhëmbëve me pe. Kujdesi ndaj dhëmbëve fillon në fëmijëri dhe shtrihet gjatë gjithë jetës.

2. Larja e dhëmbëve: teknika, furça e dhëmbëve dhe llojet e saj, si të zgjedhim furçën e duhur?

Higjiena e mirë fillon me pastrimin e duhur, i cili duhet të bëhet menjëherë pas çdo vakti, pas konsumimit të pijeve, veçanërisht ato me sheqer.

 

Larja e dhëmbëve pas ngrënies ndihmon në eliminimin e grimcave të ushqimit e cila çon në luftimin e prishjes së dhëmbëve dhe shfaqjes së kaviteteve; gjithashtu ndihmon në mirëmbajtjen e mishrave të shëndetshëm. Stomatologu juaj duhet të rekomandojë llojin më të përshtatshëm të furçës së dhëmbëve dhe mënyrën më efektive për ta përdorur atë. Sidoqoftë, një furçë dhëmbësh e mirë duhet të ketë një sipërfaqe të sheshtë, jo me fije shumë të forta, dhe një kokë të vogël. Duhet të jetë gjithmonë e pastër dhe në një vend ku mund të thahet shpejt dhe të mos vijë në kontakt me furçat e tjera të dhëmbëve.

Teknika e larjes

Një procedurë e duhur e pastrimit zgjat të paktën dy minuta. Shumica e njerëzve nuk i lajnë dhëmbët për aq gjatë, kështu që për të marrë një ide se sa kohë do të duhet, mund të jetë e dobishme të përdorni një kronometër. Për të larë dhëmbët siç duhet, përdorni lëvizje të shkurtra dhe të lëmuara, duke i kushtuar vëmendje të veçantë vijës së mishit të dhëmbëve, dhëmbëve të pasëm që janë të vështirë për tu arritur, zonave rreth mbushjeve,kurorave dhe riparimeve të tjera (nëse ka). Përqendrohuni në pastrimin e plotë të secilës pjesë të mënyrës tjetër:

  1. Lani dhëmbët e përparmë duke vendosur fijet nën mishin e dhëmbëve në një kënd 45 gradë. Fijet e furçës së dhëmbëve duhet të jenë në kontakt me sipërfaqen e dhëmbit dhe mishin e dhëmbëve.
  2. Pastroni butësisht sipërfaqen e jashtme të dhëmbit 2 ose 3 dhëmbë në të njëjtën kohë me një lëvizje rrotulluese para mbrapa. Lëvizni furçën në grupin tjetër me 2 ose 3 dhëmbë dhe përsëritni veprimin.
  3. Mbani një kënd 45 gradë me fijet e furçës së dhëmbëve në kontakt me sipërfaqen e dhëmbit dhe mishin e dhëmbëve. Për të pastruar molarët, pastroni butësisht në një lëvizje rrethore dhe në të njëjtën kohë lëvizni nga përpara-prapa mbi të gjithë sipërfaqen e brendshme.
  4. Vendoseni furçën e dhëmbëve në sipërfaqen e përtypjes dhe bëni një lëvizje të qetë nga përpara-prapa. Lani gjuhën nga përpara-prapa për të eleminuar bakteret që shkaktojnë erën e keqe të gojës (halitosis).
  5. Anoni furçën vertikalisht pas dhëmbëve tuaj të përparmë. Bëni disa lëvizje lart e poshtë duke përdorur pjesën e përparme të saj.

Furça e dhëmbëves:

Është një mjet i rëndësishëm për heqjen mekanike të mbetjeve të ushqimit dhe pllakave bakteriale. Zakonisht përbëhet nga 2 pjesë: doreza dhe koka. Kjo e fundit është pjesa aktive dhe aty ku janë fijet; këto mund të jenë të buta, ekstra-të buta, normale ose të forta.

Llojet e furçave të dhëmbëve:

  • Furça tradicionale e dhëmbëve: është ajo që përdoret zakonisht nga shumica e njerëzve. Ka 3 ose 4 shirita të fijeve.
  • Furça paradontale: quhet ndryshe sulkulare ose krevikulare; ka 2 shirita te fijeve. Përdoret në rast të inflamacionit të gingivave dhe xhepave të thellë periodontal. Rekomandohet gjithashtu për fëmijët me ortodonci fikse.
  • Furçë elektrike për dhëmbët: ka 3 lloje lëvizjesh: horizontale, alternative, vertikale, harkore ose vibruese. Për shkak të thjeshtësisë së funksionimit ato mund të jenë veçanërisht të dobishme tek njerëzit me të probleme fizike ose çrregullime të personalitetit.
  • Furçë dhëmbësh interproksimale: Fijet e tyre janë një tufë për hapësirat interdentale.

Si të zgjidhni furçën e duhur të dhëmbëve?

Jo të gjitha furçat e dhëmbëve janë të përshtatshme për të gjithë njerëzit; lloji i furçës së dhëmbëve varet nga nevoja individuale. Furça e dhëmbëve duhet të përshtatet me teknikën e rekomanduar të larjes së dhëmbëve dhe të jetë e lehtë për tu trajtuar.

Aspektet që duhen marrë parasysh kur zgjidhni një furçë dhëmbësh:

✓ Dorezë e drejtë

✓ Madhësia e duhur sipas moshës së personit dhe madhësisë së gojës

✓ Fijet e furçës së dhëmbëve duhet të jenë plastike, jo natyrale

 

Një furçë dhëmbësh e mirë duhet të lehtësojë hyrjen në të gjitha hapësirat e gojës, prandaj një kokë e vogël furçe është e dobishme.

Fijet e najlonit të furçës së dhëmbëve janë më të rekomanduarat sepse nuk inkubojnë koloni bakteriale.

Një furçë dhëmbësh e përshtatshme për fëmijë duhet të jetë e vogël, e butë, me fije najloni dhe një dorezë të madhe në mënyrë që të përdoret pa vështirësi. Fëmijët nuk kanë të njëjtin koordinim neuromuskular si një i rritur, prandaj mund të jetë shumë e vështirë të mësohet një teknikë komplekse dhe e saktë.

Furça elektrike e dhëmbëve për përdorim pediatrik është gjithashtu shumë e dobishme sepse mund të ketë një kronometër që tingëllon çdo 30 sekonda, duke e motivuar fëmijën të respektojë kohën e larjes.

Furça e dhëmbëve duhet të zëvendësohet çdo 2-3 muaj pas përdorimit. Një furçë dhëmbësh që tashmë ka humbur formën e saj origjinale vetëm do të irritojë mishrat e dhëmbëve dhe nuk do të pastrojë siç duhet.

3. Filli dentar: llojet e tij dhe mënyra e përdorimit të tij

Filli dentar:

Zakonisht është një grup filamentesh najloni, të cilat mund të hiqen ose jo, me një larmi të madhe aromash. Përdoret për të hequr pllakat dhe grimcat e ushqimit nga vendet ku furça e dhëmbëve nuk mund të arrijë lehtë: nën mishrat e dhëmbëve dhe midis dhëmbëve

Llojet e fillit dentar:

Ekzistojnë 2 lloje:

  • Fije najloni (ose multifilament).
  • Fije dentare PTFE (monofilament).

Si ta përdorim atë?

A.Duke marrë përafërsisht 45 cm (18 “) fije, rrotulloni pjesën më të madhe rreth gishtit të unazës, duke lënë 3 ose 5 cm (1 ose 2”) fije për të punuar.

B.Mbajeni fillin midis gishtit të madh dhe gishtit tregues dhe rrëshqiteni butësisht lart e poshtë midis dhëmbëve.

C.Lakoni butësisht fillin rreth bazës së secilit dhëmb, duke u siguruar që ai të kalojë nën mishin e dhëmbëve. Asnjëherë mos e thithni dhe mos e sforconin fillin dentar sepse mund të presë ose dëmtojë indin delikat të mishit të dhëmbëve.

D.Përdorni pjesë të fillit të pastër ndërsa shkoni nga dhëmbi në dhëmb.

E.Për të hequr fillin, përdorni të njëjtën lëvizje para dhe mbrapa, duke e tërhequr lart dhe larg dhëmbëve

4. Larja e gjuhës

Pastruesi i gjuhës:

Është krijuar posaçërisht për të arritur zonat më të largëta të gjuhës. Ajo ka dy anë: njëra me një profil të veçantë të valëzuar për t’u përshtatur me pjesën qendrore të gjuhës dhe një tjetër me një profil të butë, për të pastruar anët.

Fazat e përdorimit të larësit të gjuhës:

A.Pastroni fillimisht pjesën qendore të gjuhës, duke përdorur fytyrën e pastruesit që ka një zgjatim. Për ta bërë këtë, mbajeni pastruesin e gjuhës nga doreza në mënyrë që parvazja të jetë në fund.

B.Nxirrni gjuhën dhe futeni pastruesin e gjuhës në gojën tuaj duke u përpjekur të arrini pjesën më të largët të gjuhës.

C.Tërhiqeni pastruesin në të gjithë qendrën e gjuhës drejt pjesës së përparme të gojës.

D.Lani pastruesin me ujë.

E.Pastroni anët e gjuhës duke përdorur anën e lëmuar të pastruesit.

F.Lajeni atë me shumë ujë pasi të keni mbaruar.

5. Larja e gojës: larësi i gojës, hapa për përdorimin e duhur të tij

Larësi i gojës

I njohur edhe si shpëlarës i gojës, është një tretësirë ​​që përdoret normalisht pas larjes së dhëmbëve, për të eleminuar bakteret, mikroorganizmat që shkaktojnë prishjen e dhëmbëve dhe eleminimin e erës së keqe të gojës.

Ka shpëlarës të gojës me funksione specifike; në varësi të përbërjes së tyre, ata mund të specializohen në parandalimin e halitosis (erës së keqe të gojës); të tjerët me fluor që parandalojnë prishjen e dhëmbëve dhe optimizojnë kalcifikimin e dhëmbëve. Po kështu, larësit e gojës janë krijuar për të zvogëluar ose shëruar kanceret e zgavrës së gojës.

Hapat për përdorimin e duhur të tij

          A.Përdorimi i tij konsiston në pastrimin e gojës me rreth 20 ml dy herë në ditë pas larjes.

          B.Mbajeni atë në gojën tuaj për të paktën 1 minutë, duke e kaluar në të gjithë zgavrën e gojës.

          C.Larja e gojës duhet të jetë e fuqishme, duke përfshirë gargare për 1 minutë. Rekomandohet të                              mos lani gojën me ujë pasi të keni pështyrë gargarën.

6. Pastrimi profesional i dhëmbëve

Në përgjithësi, vizitat tek specialisti duhet të jenë të paktën një herë në vit (afërsisht çdo 10 muaj). Në secilin proces të higjienës, e gjithë goja do të kontrollohet për të parandaluar dhe zbuluar disa sëmundje ose probleme asimptomatike.

Për të parandaluar dhe trajtuar sëmundjet periodontale (të tilla si gingiviti dhe periodontiti) gjëja më e rëndësishme për të bërë është të eliminoni pllakën bakteriale dhe të kontrolloni që ajo të mos formohet përsëri; Kjo është arsyeja pse pacientët duhet të heqin vazhdimisht biofilmin oral duke larë dhëmbët, duke pastruar dhëmbët me pe dhe duke larë gojën para se të kalcifikohet e të bëhet i fortë, pasi në rast se ngurtësohet ose mineralizohet mund të kemi të bëjmë me gur të dhëmbëve dhe do të jetë e nevojshme një ndërhyrje profesionale.

Procedurat profesionale të pastrimit të dhëmbëve

1.Heqja e tartarit. Kjo është një pjesë shumë e rëndësishme e fazës fillestare të trajtimit parodontal..

2.Një heqje grëzash e plotë përfshin heqjen e biofilmit oral dhe njollave të jashtme të prodhuara nga kafeja, duhani, etj.

Është një teknikë e mundimshme dhe rutinë që nuk kërkon anestetizimin e pacientit. Heqja e gurëzave të dhëmbëve mund të kryhet me mjete manuale ose me ultratinguj. Pas kësaj, dhëmbët mund të pastrohen me bikarbonat natriumi dhe mjete pastruese. Nëse nuk përdoret kavitroni me ultratinguj, procesi mund të bëhet me mjete dore. Për më tepër, përdorimi i përbashkët i të dy procedurave është shumë efektiv në mënyrën vijuese:

Zbulimi i gurëzave të dhëmbëve: Duke përdorur një sondë, pasqyrë dhe ajrin e kompresuar. Gjetja e gurëzave  supergingivare është relativisht e thjeshtë.

Mjetet manuale: Në fazën e parë për të hequr depozitat e mëdha të gur♪7zave.

Instrumente mekanikë (ultatinguj): Eliminimi pothuajse i të gjitha depozitave.

Mjetet të tjera manuale: Për të përfunduar dhe për të punuar në zona me qasje të vështirë, duke kontrolluar eliminimin total të gurit me një sondë të imët.

3.Kuretazhi dentar. Është teknikë me të cilën hiqen gurëzat e dhëmbëve, biofilmi oral, pigmentimi dhe depozitat e tjera organike në sipërfaqen e dhëmbit. Ekziston një gërvishtje mbingarkesë dhe një tjetër gërvishtje subgingivale.

4.Lëmimi i rrënjëve. Qëllimi i tij është të eleminojë sipërfaqen nekrotike të cementit, indin e infektuar në xhepat e thellë dhe të marrë një sipërfaqe sa më të lëmuar.

5.Pastrimi dentar. Pas lëmimit të dhëmbëve, është e domosdoshme të pastroni sipërfaqen e dhëmbit, si kurorën ashtu edhe rrënjën. Në këtë mënyrë mund të merret një sipërfaqe më e lëmuar, kjo e bën më të vështirë marrjen e një akumulimi të ri të pllakave dhe njollave, kutikulave dhe biofilmit oral. Pastrimi bëhet duke përdorur pasta të cilat mund të përfshijnë fluoride për të zvogëluar ndjeshmërinë e dhëmbëve.

Në sipërfaqet gjuhësore, dentare dhe bukale, pasta vendoset me një kontenitor gome. Pasi përbërja të vendoset brenda dhe në zonën që do të përpunohet, me shpejtësi të ulët, ajo shtypet kundër dhëmbit dhe është fleksibiliteti i kupës që lejon depërtimin e pjesshëm në brazdë. Në sipërfaqet okluzale, furçat profilaktike përdoren për të aplikuar pastën.

Duke përdorur shirita letre ose acetati, gjithashtu me fill dentar dhe pastë, zonat ndërproksimale do të pastrohen me lëvizje të ngjashme me ato të pastrimit të këpucëve dhe kujdesit për të mos dëmtuar indin e mishit të dhëmbëve.

7. Sa kushton pastrimi profesional i dhëmbëve?

Është e rëndësishme të dini se edhe nëse ekziston një lloj pastrimi bazë, i cili kryhet tek njerëzit që kanë indet e shëndetshme periodontale, nuk do të jetë gjithmonë e mundur që të zbatohet për të gjithë pacientët që vijnë në klinikën dentare.

Ka raste kur pastrimi bazë i dhëmbëve nuk ofrohet sepse duhet të aplikohen trajtime më të thella. Sigurisht, këto trajtime ndryshojnë në varësi të sëmundjes periodontale që ka pacienti.

Gjithçka do të varet edhe nga politika e çmimeve të klinikës. Për më tepër, procedura nuk lejon ndryshime të mëdha në praktikë.

  • Në Shtetet e Bashkuara, një pastrim i përgjithshëm i dhëmbëve kushton rreth 95 USD. Pastrimi i thellë (mishrat e dhëmbëve dhe lëmimi i rrënjëve) kushton rreth 200 USD për kuadrant.
  • Në Itali, çmimet variojnë nga rreth 50 dhe 85 euro.
  • Në Shqipëri, ju mund të merrni procedura optimale dhe të sigurta të pastrimit të dhëmbëve me një çmim më të mirë – 70% më lirë se opsionet nga vendet e tjera. Sigurohuni që të na vizitoni për një përvojë të shkëlqyer dentare!

Tabela Përmbledhëse

Share on whatsapp
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on pinterest
Share on email